Czeremcha amerykańska Prunus serotina

Czeremcha amerykańska, czeremcha późna (Prunus serotina) – gatunek drzewa lub dużego krzewu z rodziny różowatych, pochodzący z Ameryki Północnej. Introdukowany został do Europy na początku XVII wieku, ale rozprzestrzeniać się zaczął na większą skalę na Starym Kontynencie po wprowadzeniu do tutejszych lasów w XIX i XX wieku. Jest uważany za jeden z najbardziej inwazyjnych gatunków w Europie środkowej. W Polsce występuje już niemal na całym obszarze kraju. Jedną z przyczyn jego sukcesu jest z jednej strony intensywne wprowadzanie do lasów przez leśników w XX wieku, z drugiej strony brak patogenów ograniczających jego żywotność i rozmnażanie, tak jak to ma miejsce w obrębie naturalnego zasięgu. Ponieważ powoduje w Europie istotne i negatywne zmiany w ekosystemie leśnym, w wielu krajach jest zwalczany. W obrębie naturalnego zasięgu w Ameryce Północnej jest tymczasem drzewem cenionym w gospodarce leśnej ze względu na wartościowe drewno. Poza tym dostarcza jadalnych owoców, wykorzystywany jest także jako roślina lecznicza i ozdobna.

Liście ulistnienie skrętoległe. Liście owalne do szeroko lancetowatych, na końcu stopniowo lub nagle zaostrzone, u nasady klinowato zbiegające. Brzeg karbowano-piłkowany z ciemnoczerwonym gruczołkiem u nasady każdego ząbka. Blaszka liściowa nieco skórzasta, z wierzchu ciemnozielona i błyszcząca, od spodu jaśniejsza. Centralna wiązka przewodząca rudo owłosiona zwłaszcza za młodu i w dolnej części liścia. Występuje co najmniej 15 par nerwów bocznych. Liście odmiany typowej osiągają od 5 do 15 cm długości i od 2,5 do 4 cm szerokości. Jesienią liście przebarwiają się na intensywnie żółty kolor. Ogonek liściowy jest cienki, osiąga od 12 do 20 mm długości. Przylistki wcześnie odpadają, są lancetowate, zaostrzone i gruczołowato-piłkowane, o długości 12–20 mm. Kwiaty wyrastają skupione w rozpostartych lub wznoszących się gronach (po przekwitnieniu zwisających) o długości 12–15 cm. Kwiaty mają ok. 6 mm średnicy i osadzone są na nagich lub owłosionych szypułkach, z szybko opadającą, drobną przysadką u nasady. Kubeczkowate dno kwiatowe z krótkimi, zaostrzonymi działkami kielicha jest nagie lub omszone. Działki są odgięte podczas kwitnienia i są trwałe, tj. zostają podczas owocowania. Płatki są szeroko owalne w kolorze białym. W najpłodniejszym okresie, przed 30 rokiem życia, może zakwitać kilka tysięcy kwiatów na 1 m³ korony. Pąki tępe, tylko na pędach wegetatywnych zaostrzone. Okryte jasnokasztanowo-brązowymi, zaostrzonymi łuskami. Długości ok. 4 mm. Pokrój w optymalnych warunkach drzewo osiągające zazwyczaj do 30 m wysokości, z pniem o średnicy do 1,5 m (maksymalne odnotowane wymiary to 39 m wysokości i 2,3 m pierśnicy). Korona u silnie rosnących okazów drzewiastych jest wąsko podługowata, z bocznymi konarami krótkimi i rozpostartymi poziomo. Im dalej na północ w obrębie zasięgu, tym drzewa są niższe, a na samej granicy zasięgu gatunek ten często ma pokrój krzewiasty. W warunkach Europy Środkowej czeremcha amerykańska ma znacznie mniejsze rozmiary niż w swej ojczyźnie. 70-letnie drzewa osiągają zwykle ok. 20 m wysokości, pnie często są krzywe. Okazy sadzone i rozsiewające się na glebach słabych, piaszczystych, pokrój mają krzewiasty lub wyrastają na niskie drzewa. Owoce kuliste i błyszczące pestkowce o średnicy od 0,8 do 1,3 cm. Podczas dojrzewania są czerwone i stają się coraz ciemniejsze, aż w stanie dojrzałym przybierają kolor niemal czarny. Skórkę mają cienką, miąższ bardzo soczysty o przyjemnym smaku. Pestka owalna, cienkościenna o długości do 1,2 cm, nieco zaostrzona na końcu. W warunkach podszytu borów owoce zawiązują się z ok. 15% kwiatów.

Biologia i występowanie


Czeremcha amerykańska jest rośliną umiarkowanie światłożądną i najszybciej rośnie w miejscach dobrze nasłonecznionych. W półcieniu rośnie w lepszych warunkach glebowych, ale już przy mocnym ocienieniu ginie niezależnie od innych cech siedliska. Gatunek w obrębie zasięgu naturalnego występuje w zróżnicowanych warunkach klimatycznych, najlepiej rosnąc w klimacie chłodnym o opadach sięgających 800–1150 mm. Występuje jednak także na półpustyniach (odmiany eximia i virens rosną na obszarach o opadach rocznych do 400 mm). W Europie odmiana typowa rozsiewa się i rośnie także na skrajnie suchych, piaszczystych siedliskach). W środkowej Europie najczęściej jednak występuje w borach różnego typu. Rzadziej rośnie w lasach łęgowych i olsach, co wynika z wrażliwości na nadmierną wilgotność. W północnej części zasięgu sięga do strefy klimatu kontynentalnego cechującego się mroźnymi zimami. Późne przymrozki mogą powodować przemarzanie i opadanie kwiatów, z kolei wczesne przymrozki w końcu lata są przyczyną opadania niedojrzałych owoców, podczas gdy na wczesnowiosenne przymrozki jest odporna. Wymaga gleb przepuszczalnych. Najsilniej rośnie na glebach żyznych, głębokich i wilgotnych, podczas gdy na suchych i jałowych przybiera zwykle formę krzaczastą. Ogólnie jednak ma niewielkie wymagania co do żyzności podłoża. Gatunek jest wrażliwy na zalewy i przybory wód, pożary i działanie silnych wiatrów. Ze względu na wymagania świetlne rośnie w lasach w miejscach prześwietlonych oraz w początkowych fazach sukcesji leśnej.
Poza lasami gatunek sadzony jest i rozprzestrzenia się w zadrzewieniach śródpolnych, w parkach, na różnych terenach miejskich, zwłaszcza ekstensywnie użytkowanych lub porzuconych, na terenach poprzemysłowych, a także na odłogach.

Gatunek północnoamerykański. Zasięg obejmuje wschodnią część kontynentu po środkową Florydę (Hrabstwo Lake) na południu oraz Kanadę od Nowej Szkocji do Jeziora Górnego na północy. Zachodnia granica zwartego zasięgu biegnie z północy na południe przez środkową część kontynentu, przecinając wschodnią część stanu Dakota Południowa, południowo-wschodnią Nebraskę, wschodni Kansas, środkową część Oklahomy do Teksasu. Dalej na południowy zachód od Arizony po Gwatemalę występują odmiany geograficzne tego gatunku. W południowej części zasięgu unika wybrzeży, w południowych stanach USA także rzadziej rośnie na wybrzeżu, za to na północnych krańcach zasięgu zasiedla nawet nadmorskie klify. W Appalachach odmianę typową można spotkać na wysokości do 1500 m n.p.m., występująca zaś w Ameryce Środkowej odmiana salicifolia rośnie na wysokościach od 1000 do 3000 m n.p.m.
Gatunek introdukowany został do Ameryki Południowej (var. salicifolia) oraz do Europy (var. serotina), gdzie stał się uciążliwym gatunkiem inwazyjnym. Jest rozpowszechniony niemal w całej Europie, zwłaszcza w jej części środkowej (Dania, Holandia i północne Niemcy). W Polsce jest gatunkiem szeroko rozprzestrzenionym, z wyjątkiem Karpat i północno-wschodniej części kraju.


W obrębie naturalnego zasięgu w Ameryce Północnej znanych jest wiele gatunków grzybów, lęgniowców, owadów i innych zwierząt atakujących czeremchę amerykańską.

Zwierzęta roślinożerne
Mimo zawartości kwasu cyjanowodorowego liście tego gatunku są spożywane bez szkody przez jelenie wirginijskie. Owoce są ważnym pożywieniem dla szeregu gatunków ptaków oraz innych zwierząt: lisa rudego, baribala, szopa pracza, dydelfa, wiewiórkowatych i zającowatych. W Europie gatunek nie jest zjadany przez zwierzęta i silna presja roślinożerców w lasach powoduje w efekcie promowanie jego udziału poprzez eliminację konkurujących gatunków rodzimych (np. dębów). Zjadane są natomiast jego owoce, co służy mu do zoochorycznego rozsiewania o skuteczności ok. 20% zawiązanych owoców. Ten sposób rozsiewania pozwala na kiełkowanie nowych roślin w odległości kilkuset metrów od macierzystego osobnika.
W Ameryce Północnej na liściach czeremchy żerują gąsienice ćmy (motyla nocnego) Malacosoma americanum oraz Rheumaptera prunivorata, potrafiące ogołocić drzewa z liści. W Polsce czeremcha amerykańska jest m.in. rośliną żywicielską dla prawnie chronionego motyla pazia żeglarza. Stadium gąsienicy tego motyla żywi się liśćmi czeremchy. Żerowanie larwy pazia żeglarza na czeremsze amerykańskiej dosyć często obserwuje się w Warszawie i najbliższych przylegających okolicach. Sadzenie na dużą skalę czeremchy amerykańskiej w borach sosnowych przez leśników w minionym stuleciu przyczyniło się do ekspansji tego rzadkiego motyla na niektórych obszarach Polski.
Lęgniowce
Przedstawiciele rodzaju Pythium mają istotny wpływ na stan zdrowotny, przyrost biomasy oraz śmiertelność czeremchy amerykańskiej. Patogeny znajdujące się w glebie w obrębie naturalnego zasięgu czeremchy mają wyraźnie negatywny wpływ na jej wzrost i rozmnażanie. Powodują znacznie częściej niż w Europie (od 38 do 462%) zgorzel korzeni, zwiększają śmiertelność siewek (od 80 do 583%) i zmniejszają o 19-45% produkcję biomasy. Czeremcha amerykańska jest przykładem jak wielką rolę odgrywa biota glebowa w kształtowaniu szaty roślinnej i przykładem gatunku inwazyjnego, którego sukces na nowym kontynencie jest w znacznym stopniu zasługą ucieczki od patogenów.
Grzyby
Także w obrębie naturalnego zasięgu pędy często porażane są przez grzyb Dibotryon morbosum, co przejawia się powstawaniem szorstkich i wydłużonych zgrubień na pniach i gałęziach.
Rośliny
W obszarach silnej inwazji w Europie Środkowej czeremcha amerykańska uważana jest za „chwast leśny” utrudniający rozwój i wypierający inne gatunki. W tutejszych lasach w miarę wzrostu udziału tego gatunku w podszycie i warstwie drzew – spada zróżnicowanie gatunków współwystępujących. W lasach opanowanych przez czeremchę amerykańską zanika warstwa mszysta i zielna w runie. Utrzymują się lub wkraczają gatunki cienioznośne, gatunki synantropijne o krótkim cyklu rozwojowym i wczesnowiosenne geofity. Utrudniając naturalne odnowienie lasu czeremcha zaburza funkcjonowanie ekosystemu. Jest też silnie inwazyjna na terenach otwartych zagrażając w obszarach masowego występowania trwałości niektórych formacji roślinnych (w Danii np. wrzosowiskom, w Niemczech murawom kserotermicznym i przesuszonym torfowiskom). Przypuszcza się, że gatunek ten oddziałuje allelopatycznie na rośliny towarzyszące, ale fakt ten nie został dotąd jednoznacznie potwierdzony. Badania wskazują jednak na osłabianie rozwoju grzybów mikoryzowych, co utrudnia wzrost innym roślinom. Z kolei czeremcha amerykańska nie toleruje obecności traw w otoczeniu. Także jeżyny, okazałe paprocie i inne byliny ograniczają jej odnowienie (w tym orlica pospolita, astry i nawłocie).


Owoce są jadalne i opisywane jako smaczne. Nadają się m.in. do sporządzania nalewki alkoholowej oraz do aromatyzowania likierów, rumu i brandy. Mogą służyć do wyrobu galaretek i dżemów przetwarzane razem z jabłkami lub po dodaniu pektyn. Owoce odmiany typowej były cenione i często spożywane surowe lub suszone przez Indian północnoamerykańskich. Odżibwejowie mielili suszone owoce na mąkę. Menomini zostawiali owoce do sfermentowania i dopiero potem je spożywali.
Jeszcze większe znaczenie spożywcze mają owoce odmiany salicifolia pochodzącej z Ameryki Środkowej i zwane tam capulin. Drzewa tej odmiany już w czasach przedkolumbijskich były szeroko uprawiane w Ameryce Środkowej i rozprzestrzenione jako owocowe także poza nią na obszarze obecnej Kolumbii, Ekwadoru, Peru i Boliwii. Podczas podboju Ameryki były podstawowym pożywieniem Hiszpanów. W okresie owocowania, tj. od maja do września wielkie ilości owoców tej odmiany spotkać można w lokalnej ofercie handlowej w tych krajach. Poza obszarem tradycyjnej uprawy odmiana jest mało znana i wykorzystywana jako drzewo owocowe. W 1924 sprowadzono ją do uprawy na Filipinach.
Według niektórych źródeł owoce nadają się do spożycia po przegotowaniu, surowe mogą bowiem mieć działanie duszące.


Kwas cyjanowodorowy pozyskiwany z kory młodych pędów stosowany jest w medycynie do sedacji i jako środek tonizujący. Indianie stosowali napar z pędów jako napój uspakajający. Poza tym łyko stosowane było do leczenia przeziębień. Jeszcze do lat 90. XX wieku w USA i Wielkiej Brytanii korę czeremchy amerykańskiej wykorzystywano jako główny składnik syropów na kaszel, zapalenie oskrzeli i astmę. Z kolei w Ameryce Środkowej do łagodzenia objawów chorób górnych dróg oddechowych wykorzystywano syrop z owoców. Tam też wywarem z liści leczono biegunki i dyzenterię oraz stosowano go w formie okładów w celu łagodzenia stanów zapalnych. Sproszkowana kora używana była do przemywania oczu. Stwierdzono też, że wyciągi z tego gatunku mają znaczny potencjał antyoksydacyjny, czyniąc go potencjalnie wartościowym surowcem do produkcji fitofarmaceutyków i kosmetyków.

Olej zawarty w nasionach wykorzystywany jest do wyrobu mydeł i farb. W Gwatemali młode okazy odmiany salicifolia wykorzystywane są jako podkładki do szczepienia innych gatunków z rodzaju Prunus s.l. Czeremcha amerykańska jest też rośliną miododajną, bardziej cenioną przez środkowoeuropejskich pszczelarzy niż rodzima czeremcha zwyczajna. Z 10 kwiatów uzyskuje się średnio 3,02 mg (1,0-10,0) cukrów oraz 4,38 mg (3,2-5,7) pyłków. W przeliczeniu na hektar uzyskać można wydajność wynoszącą 15 kg (5-25) cukrów i 22 kg (18-30) pyłków.



Kora i liście po roztarciu pachną. Istotnym składnikiem chemicznym liści i kwiatostanów są flawonoidy, których wyizolowano co najmniej 14, m.in. kwercetynę, kemferol i izoramnetynę. Spośród ich składników największy udział ma hiperozyd – glikozyd kwercetyny. Osiąga on w liściach stężenie ponad 2% wiosną, po czym spada do 1,2% latem i 1,5% jesienią. Kolejne miejsce zajmuje awikularyna osiągająca stężenie do 1,8% wiosną i ok. 1% w innych porach roku. Za barwę owoców odpowiadają barwniki antocyjanidynowe, głównie pochodne cyjanidyny – cyjanidyno-3-rutynozyd (63%) i cyjanidyno-3-glukozyd (34%). Nasiona czeremchy zawierają 30-38% półtwardego oleju roślinnego barwy żółtej. Składa się on głównie z kwasu oleinowego (35%), eleostearynowego (27%), linolowego (27%), palmitynowego (4%) i stearynowego (4%).
Roślina trująca
Liście, pędy, kora (zwłaszcza na korzeniach i młodych pędach) i nasiona czeremchy amerykańskiej zawierają glikozydy cyjanogenne, które podczas trawienia ulegają rozkładowi na kwas cyjanowodorowy o gorzkim smaku. Największe stężenie toksyny znajduje się w więdnących liściach i to one są główną przyczyną zatruć zwierząt hodowlanych. Według niektórych autorów są one główną przyczyną śmiertelnych zatruć zwierząt w południowo-wschodniej części Stanów Zjednoczonych.

Źródło informacji: Wikipedia : wolna encyklopedia [dostęp: 2017-09-02 16:47:11]. Dostępny w internecie: https://pl.wikipedia.org/w/index.php?oldid=50242441. Główni autorzy artykułu w Wikipedii: zobacz listę.

  • Aleksandra Halarewicz. Przyczyny i skutki inwazji czeremchy amerykańskiej Prunus serotina w ekosystemach leśnych. „Leśne Prace Badawcze”. 72 (3), s. 267–272, 2011. Instytut Badawczy Leśnictwa. ISSN 1732-9442 (pol.). 
  • Reinhart, K.O.; Royo, A.A.; Putten, W.H. van der; Clay, K. Soil feedback and pathogen activity in Prunus serotina throughout its native range. „Journal of Ecology”. 93, 5, s. 890-898, 2005 (ang.). 
  • Padus serotina (Erhr) Borkh. (pol.). W: Gatunki obce w Polsce [on-line]. Instytut Ochrony Przyrody Polska Akademia Nauk. [dostęp 2012-09-25].
  • Padus serotina (ang.). W: The Plant List [on-line]. [dostęp 2012-08-25].
  • Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Vascular plants of Poland - a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. IB PAN, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
  • Marie Pairon, Olivier Chabrerie, Carolina Mainer Casado, Anne-Laure Jacquemart. Sexual regeneration traits linked to black cherry (Prunus serotina Ehrh.) invasiveness. „Acta Oecologica”. 30, 2, s. 238–247, 2006. DOI: 10.1016/j.actao.2006.05.002 (ang.). 
  • Jean Fike: Terrestrial & Palustrine Plant Communities of Pennsylvania. Harrisburg: The Nature Conservancy, 1999, s. 12, seria: Pennsylvania Natural Diversity Inventory.
  • Dan Wołkowycki, Paweł Próchnicki. Spatial expansion pattern of black cherry Padus serotina Ehrh. in suburban zone of Białystok (NE Poland). „Biodiversity: Research and Conservation”. 40 (1), s. 59-67, 2015. DOI: 10.1515/biorc-2015-0030 (ang.). 
  • George Oxford Miller: Landscaping with Native Plants of Texas. Voyageur Press, 2006, s. 81.
  • Mieczysław Lipiński: Pożytki pszczele. Warszawa: Powszechne Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 2010, s. 226. ISBN 9788309990246.
  • Władysław Bugała: Drzewa i krzewy dla terenów zieleni. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1991, s. 356-357. ISBN 8309000138.
  • Prunus serotina (ang.). Missouri Botanical Garden. [dostęp 2012-09-22].
  • Charles S. Sargent: Manual of the Trees of North America, T. 1. Courier Dover Publications, 1961, s. 575-577.
  • Stefan Klotz: Prunus serotina (ang.). W: DAISIE project - Delivering Alien Invasive Species Invertories for Europe [on-line]. 2007. [dostęp 2012-09-25].
  • Dietary Reference Intakes Tables and Application. Institute of Health. The National Academies of Sciences, Engineering, and Medicine. (ang.)
  • M. Olszewska. Quantitative hplc analysis of flavonoids and chlorogenic acid in the leaves and inflorescences of Prunus serotina Ehrh.. „Acta Chromatographica”. 19, s. 253-267, 2007. 
  • Olivier Chabrerie, Jérôme Loinard, Sidonie Perrin, Robert Saguez, Guillaume Decocq. Impact of Prunus serotina invasion on understory functional diversity in a European temperate forest. „Biological Invasions”. 12, 6, s. 1891-1907, 2010. DOI: 10.1007/s10530-009-9599-9 (ang.). 
  • Edward F. Gilman. Dennis G. Watson: Prunus serotina. Black Cherry. Fact Sheet ST-516 (ang.). W: Environmental Horticulture [on-line]. University of Florida. [dostęp 2012-09-21].
  • Native trees of Canada. Ottawa: Department of Northern Affairs and National Resources, 1956, s. 218.
  • Prunus serotina Ehrh. (Rosaceae), Späte Traubenkirsche (niem.). W: NeoFlora [on-line]. Bundesamt für Naturschutz. [dostęp 2012-09-20].
  • J. Fresnedo-Ramírez, S. Segura, A. Muratalla-Lúa. Morphovariability of capulín (Prunus serotina Ehrh.) in the central-western region of Mexico from a plant genetic resources perspective. „Genetic Resources and Crop Evolution An International Journal”. 58, 4, s. 481-495, 2011. DOI: 10.1007/s10722-010-9592-2. 
  • Margot Vanhellemont, Kris Verheyen, Luc De Keersmaeker, Kris Vandekerkhove, Martin Hermy. Does Prunus serotina act as an aggressive invader in areas with a low propagule pressure?. „Biological Invasions”. 11, 6, s. 1451-1462, 2009. DOI: 10.1007/s10530-008-9353-8 (ang.). 
  • Łukasz Łuczaj: Dzikie rośliny jadalne Polski. Krosno: Chemigrafia, 2004, s. 222-223. ISBN 83-904633-6-9.
  • Marcin Kutera: Reintrodukcja pazia żeglarza (Iphiclides podalirius) i pazia królowej (Papilio machaon) w Mazowieckim Parku Krajobrazowym im. Czesława Łaszka. Otwock: ZPKMChiB, druk "GRAF", 2008, s. 1-15.
  • Capulin. W: Julia F. Morton: Fruits of warm climates. Miami, FL: 1987, s. 108-109.
  • Duncan, Wilbur H.; Duncan, Marion B.: Trees of the southeastern United States. Athens: The University of Georgia Press, 1988, s. 322.
  • Reinhart, K.O.; Tytgat, T.O.G.; Putten, W.H. van der; Clay, K. Virulence of soil-borne pathogens and invasion by Prunus serotina. „New Phytologist”. 186, 2, s. 484-495, 2010 (ang.). 
  • Déborah Closset-Kopp, Olivier Chabrerie, Bertille Valentin, Hermine Delachapelle, Guillaume Decocq. When Oskar meets Alice: Does a lack of trade-off in r/K-strategies make Prunus serotina a successful invader of European forests?. „Forest Ecology and Management”. 247, 1-3, s. 120–130, 2007. DOI: 10.1016/j.foreco.2007.04.023 (ang.). 
  • Adam Zając, Maria Zając (red.): Atlas rozmieszczenia roślin naczyniowych w Polsce. Kraków: Pracownia Chorologii Komputerowej Instytutu Botaniki Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2001. ISBN 83-915161-1-3.
  • Sangtae Lee, Jun Wen. A phylogenetic analysis of Prunus and the Amygdaloideae (Rosaceae) using ITS sequences of nuclear ribosomal DNA. „Am. J. Bot.”. 88, 1, s. 150-160, 2001 (ang.). 
  • Angier B.: Field Guide to Edible Wild Plants. Harrisburg: Stackpole Books, 1974, s. 255.
  • Pairon M, Petitpierre B, Campbell M, Guisan A, Broennimann O, Baret PV, Jacquemart AL, Besnard G. Multiple introductions boosted genetic diversity in the invasive range of black cherry (Prunus serotina; Rosaceae). „Ann Bot.”. 105(6), s. 881-890, 2010. PMID: 20400456 (ang.). 
  • Jerzy Hrynkiewicz-Sudnik, Bolesław Sękowski, Mieczysław Wilczkiewicz: Rozmnażanie drzew i krzewów liściastych. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2001, s. 349. ISBN 8301134348.
  • Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1998, s. 253. ISBN 8301122188.
  • Bart Deckers, Kris Verheyen, Margot Vanhellemont, Eva Maddens, Bart Muys and Martin Hermy. Impact of avian frugivores on dispersal and recruitment of the invasive Prunus serotina in an agricultural landscape. „Biological Invasions”. 10, 5, s. 717-727, 2008. DOI: 10.1007/s10530-007-9164-3 (ang.). 
  • Jarosław Buszko, Janusz Masłowski: Motyle Dzienne Polski. Nowy Sącz: Koliber, 2008, s. 45-46. ISBN 978-83-925150-4-3.
  • Taxon: Prunus serotina (ang.). W: Germplasm Resources Information Network (GRIN) [on-line]. United States Department of Agriculture. [dostęp 2012-08-26].
  • Stanisław Bellon, Jerzy Tumiłowicz, Stanisław Król: Obce gatunki drzew w gospodarstwie leśnym. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1977, s. 227-231.
  • Pijut, P.M.; Espinosa, A.C. Development of a rooted cutting propagation method for Prunus serotina. „The International Plant Propagators' Society Combined Proceedings”. 54, s. 129-131, 2005. 
  • Black Cherry (ang.). W: Plant Guide [on-line]. United States Department of Agriculture. [dostęp 2012-09-12].
  • Jun Wen, Scott T. Berggren, Chung-Hee Lee, Stefanie Ickert-Bond, Ting-Shuang Yi, Ki-Oug Yoo, Lei Xie, Joey Shaw, Dan Potter. Phylogenetic inferences in Prunus (Rosaceae) using chloroplast ndhF and nuclear ribosomal ITS sequences. „Journal of Systematics and Evolution”. 46 (3), s. 322–332, 2008. DOI: 10.3724/SP.J.1002.2008.08050 (ang.). 
  • Alejandro Ordaz-Galindo, Pedro Wesche-Ebeling, Ronald E Wrolstad, Luis Rodriguez-Saona, Alvaro Argaiz-Jamet. Purification and identification of Capulin (Prunus serotina Ehrh) anthocyanins. „Food Chemistry”. 65, 2, s. 201–206, 1999. 
  • Espinosa, Ana Carolina; Pijut, Paula M.; Michler, Charles H. Adventitious shoot regeneration and rooting of Prunus serotina in vitro cultures. „HortScience”. 41, 1, s. 193-201, 2006 (ang.). 
  • Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-01-23].
  • Prunus serotina (ang.). W: technology transfer, fact sheet [on-line]. Center for Wood Anatomy Research USDA Forest Service. [dostęp 2012-09-22].
  • Włodzimierz Seneta, Jakub Dolatowski: Dendrologia. Warszawa: PWN, 2011, s. 297. ISBN 978-83-01-15369-4.
  • Itsi Alveano Aguerrebere, Alejandra Rojas Molina, B. Dave Oomah, John C.G. Drover. Characteristics of Prunus serotina seed oil. „Food Chemistry”. 124, 3, s. 983–990, 2011 (ang.). 
  • Margot Vanhellemont: Present and future population dynamics of Prunus serotina in forests in its introduced range (ang.). W: dissertation [on-line]. Ghent University. Faculty of Bioscience Engineering. [dostęp 2012-09-25].
  • Zbigniew Kołtowski. Poprawa pożytków pszczelich. „Pasieka”. 5, 2005. 
  • Sandrine Godefroid, Shyam Singh Phartyal, Gisèle Weyemberg, Nico Koedam. Ecological factors controlling the abundance of non-native invasive black cherry (Prunus serotina) in deciduous forest understory in Belgium. „Forest Ecology and Management”. 210, 1-3, s. 91–105, 2005. DOI: 10.1016/j.foreco.2005.02.024. 
  • Owen Johnson, David More: Drzewa. Przewodnik Collinsa. Warszawa: MULTICO Oficyna Wydawnicza, 2009, s. 344. ISBN 9788370736439.
  • Prunus serotina (ang.). W: Fire Effects Information System [on-line]. USDA Forest Service. [dostęp 2012-09-22].
  • Prunus serotina Ehrh. (ang.). W: Northeastern Area State & Private Forestry [on-line]. USDA Forest Service. [dostęp 2012-08-30].
  • H. G. Richter, M. J. Dallwitz: Commercial timbers: descriptions, illustrations, identification, and information retrieval. W: Commercial timbers [on-line]. [dostęp 2012-09-25].
  • Prunus serotina (ang.). W: NOBANIS - Invasive Alien Species Fact Sheet [on-line]. nobanis.org. [dostęp 2012-08-28].