Żywiec gruczołowaty Cardamine glanduligera

Żywiec gruczołowaty (Cardamine glanduligera O.Schwarz) – gatunek rośliny należący do rodziny kapustowatych. Jest subendemitem ogólnokarpackim. Poza Karpatami występuje tylko w niewielu miejscach na południowo-wschodniej części niżu.

Liście roślina wytwarza tylko kilka liści: przy ziemi 1 lub 2 liście odziomkowe i na łodydze, w jej górnej części 3 liście tworzące okółek. Wszystkie liście są złożone – dłoniasto trójlistkowe. Poszczególne listki są lśniące, podługowatolancetowate i zaostrzone, a ich brzegi są nierówno ząbkowane. Wyrastają równocześnie z kwiatami. Kwiaty wyrastają na długich szypułkach na szczycie łodygi, tworząc grono zawierające tylko kilka dużych kwiatów. Zarówno kielich, jak i korona są wolne i mają po cztery listki. Płatki korony mają fioletowy kolor, słupek jest jeden, pręcików 6 dwusilnych (4 dłuższe i 2 krótsze). Łodyga wzniesiona, naga, nierozgałęziona, osiąga wysokość 10-30 cm. Owoc wydłużona łuszczyna z okrągławymi, ciemnymi nasionami.

Biologia i występowanie


Bylina, geofit. Kwitnie wiosną (kwiecień), przed rozwojem liści przez drzewa, pod którymi rośnie, jest owadopylna. Ma słaby zapach czosnku. Rośnie przeważnie w lasach liściastych (głównie bukowych), gdzie tworzy często całe łany, ale spotkać ją można także w lasach mieszanych i iglastych. Roślina cieniolubna, typowo leśna. W Tatrach rośnie głównie w reglu dolnym, ale dochodzi aż do wysokości 1500 m n.p.m. Gatunek charakterystyczny dla All. Fagion, Ass. Dentario glandulosae-Fagetum. Liczba chromosomów 2n= 48.

Źródło informacji: Wikipedia : wolna encyklopedia [dostęp: 2017-10-21 19:42:05]. Dostępny w internecie: https://pl.wikipedia.org/w/index.php?oldid=47226341. Główni autorzy artykułu w Wikipedii: zobacz listę.

  • Władysław Szafer, Stanisław Kulczyński: Rośliny polskie. Warszawa: PWN, 1953.
  • Kadereit J. W., Albach D. C., Ehrendorfer F., Galbany-Casals M. i inni. Which changes are needed to render all genera of the German flora monophyletic?. „Willdenowia”. 46, s. 39 – 91, 2016. DOI: http://dx.doi.org/10.3372/wi.46.46105. 
  • Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa: Kwiaty Tatr. Przewodnik kieszonkowy. Warszawa: MULTICO Oficyna Wyd., 2003. ISBN 83-7073-385-9.
  • Władysław Matuszkiewicz: Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14439-4.
  • The Plant List Cardamine glanduligera. [dostęp 2011-04-27].
  • Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-11-10].
  • Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland : a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
  • Zofia Radwańska-Paryska: Rośliny tatrzańskie. Warszawa: WSiP, 1988. ISBN 83-09-00256-4.
  • Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8.
Przypisane cechy
ogólne roślina miododajna
ogólne bylina
ogólne roślina endemiczna
ogólne roślina rzadka
ogólne subendemit ogólnokarpacki
ogólne roślina cieniolubna
gatunek rodzimy
forma życiowa wg Raunkiæra geofit
barwa kwiatów płatki fioletowe
barwa kwiatów płatki purpurowe
typ kielicha wolnodziałkowy
korona kwiatu i typ kwiatostanu korona o płatkach wolnych
korona kwiatu i typ kwiatostanu kwiatostan
korona kwiatu i typ kwiatostanu grono
korona kwiatu i typ kwiatostanu na długich szypułkach
korona kwiatu i typ kwiatostanu na szczycie łodygi
liczba płatków płatki cztery
pręciki dwusilne
kształt blaszki połyskujące
kształt blaszki podługowatolancetowate
brzeg liścia nierówno ząbkowany
nasada z dwoma gruczołami
szczyt zaostrzony
typ liści dłoniastozłożony
typ liści dłoniasto trójlistkowy
ulistnienie okółkowe
ulistnienie u dołu łodygi lub odziomkowe
kolor nasion brązowe
rodzaj owoców kuliste
rodzaj owoców łuszczyna
wygląd łodygi łodyga gładka
wygląd łodygi łodyga wzniesiona
wygląd łodygi nierozgałęziona
wygląd łodygi rozgałęzione kłącze
szacowana wysokość łodygi od kostki do kolana (15< x <60 cm)
pora kwitnienia kwiecień
pora kwitnienia maj
pora kwitnienia czerwiec
pora kwitnienia równnoczesne z rozwojem liści
siedlisko Bory mieszane
siedlisko Buczyny
siedlisko Regiel dolny
siedlisko Regiel górny
siedlisko Piętro kosodrzewiny
siedlisko cieniste lasy i zarośla